Tìm kiếm bài theo chủ đề
Thư mục:
Đã phát thanh
Đã in
Văn Học Nghệ
Thuật VN
|
28/03/2009
Kết
thúc chương trình sau 19 năm hiện diện: Vũ Trọng Phụng và kiệt tác Số đỏ
21/03/2009
Mặt khuất của con người:
cái dâm và cái ác trong tác phẩm của Vũ Trọng Phụng
14/03/2009
Vũ Trọng
Phụng và sự tha hoá của con người trong môi trường bạc tiền, tham nhũng
28/02/2009
Nhạc và
họa trong thơ Bích Khê
21/02/2009
Thi pháp
Bích Khê
14/02/2009
Thơ Hàn
Mặc Tử : Mật đắng, Máu cuồng và Hồn điên
31/01/2009
Hàn Mặc
Tử trong Hương thơm, nguồn thơ hạnh phúc
24/01/2009
Tưởng
tượng, hư ảo và vũ trụ luận mới trong thơ Hàn Mặc Tử
17/01/2009
Ảnh hưởng
thơ Pháp trong Thơ Mới và thơ Bích Khê, Hàn Mặc Tử
10/01/2009
Hàn Mặc
Tử, thi sĩ của đau thương và bất hạnh
27/12/2008
Nguyễn
Bính: Mười hai bến nước
20/12/2008
Nguyễn
Bính, đời và thơ bạc mệ/nh
13/12/2008
Thi
pháp Nguyễn Bính
29/11/2008
Ngọn cỏ gió
đùa của Hồ Biểu Chánh
22/11/2008
Hồ Biểu Chánh và Hector Malot
15/11/2008
Ai làm được
của Hồ Biểu Chánh, tiểu thuyết hiện thực đầu tiên của Việt Nam
08/11/2008
Hồ Biểu Chánh (1885-1958) nhà văn tiên phong xây dựng nền tiểu thuyết hiện
đại Việt Nam
25/10/2008
Nguyễn Du và Nguyễn Công Trứ qua
cái nhìn duy vật biện chứng của Trương Tửu
18/10/2008
Phương pháp
phê bình duy vật biện chứng của Trương Tửu
11/10/2008
Con đường tư
tưởng của Trương Tửu và nhóm Hàn Thuyên
...
Tìm các bài khác
Đã phát thanh |
1/2010 Tìm hiểu phong trào Nhân Văn Giai Phẩm, phần XI: Trần Dần
"Tiễn đưa anh [Trần Dần] về cõi vĩnh hằng, tôi chỉ có thể nhắc lại cùng anh vế đối
của Ngô Thì Nhậm nói cái lẽ tất yếu: "Gặp thì thế, thế thì phải thế". Cả nước
biết lúc nào anh cũng có tư tưởng Nhất định thắng, dù cho ý chí ấy anh không đạt
được thì cũng vẫn là phẩm giá cao đẹp của một con người." (Nguyễn Hữu Đang)
Đọc tiếp...
12/2009 Tìm
hiểu phong trào Nhân Văn Giai Phẩm, phần X: Lê Đạt
Sự tranh đấu
của Lê Đạt thể hiện trên 2 mặt : về chính trị, chống chính sách đảng trị, đòi tự
do dân chủ; về văn nghệ, chủ trương tự do sáng tác và đổi mới thơ ca. Ông thất
bại trong đấu tranh chính trị, nhưng thành công trên trận đồ chữ nghĩa, trở
thành 1 trong những nhà thơ cách tân hàng đầu của Việt Nam trong thế kỷ XX
Đọc tiếp...
12/2009
Võ Đình, thân xác
như một chất liệu nghệ thuật
Võ Đình đi đi, lại lại, bứt rứt, bực bội, tìm cách
"vẽ" Ôn Như Hầu, nhưng câu thơ hắc búa của Gia Thiều cứ trơ ra như một "ảo giác"
không thể "vẽ" được. Võ xoay ngang, chém dọc, bổ đôi, chẻ ba lời thơ, bước vào
trong, chạy ra ngoài, mắt nhìn trời, tay vạch đất... Chịu! Lầu bầu oán trách ông
già "ôn dịch" cắc cớ trớ trêu! Ngang tàng kiêu bạc đến như "ta" mà không thể
"vẽ" được cái quái thai "trải vách quế gió vàng hiu hắt", bèn khấu đầu
bái sư phụ một lạy. Võ chịu.
Đọc tiếp...
12/2009
Khái Hưng (1896-1947)
Khái
Hưng tên thật là Trần Khánh Giư, bút hiệu khác Nhị Linh, sinh năm 1896 tại làng
Cổ Am, phủ Vĩnh Bảo, tỉnh Hải Dương. Con trai Tuần phủ Trần Thế Mỹ, và là anh
ruột Trần Tiêu. Thuở nhỏ học chữ nho, rồi theo Tây học (lycée Albert Sarraut, có
nơi ghi Paul Bert).
Đọc tiếp...
12/2009
Nói chuyện
với nhà phê bình Vương Trí Nhàn về Văn học miền Nam
Qua những nhận định và
phân tích của Vương Trí Nhàn, chúng ta sẽ thấy sự tiếp cận văn học giữa hai miền
chưa bao giờ thực sự gián đoạn, và riêng ông, ông mong được đóng góp tích cực
vào việc mở rộng con đường hợp nhất hai nền văn học Nam Bắc để có thể vẽ nên
toàn diện bộ mặt văn học Việt Nam trong thế kỷ XX.
Đọc tiếp...
12/2009 Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần IX: Nguyễn Hữu Đang
Là người cộng sản, nhưng Nguyễn Hữu Đang luôn luôn tự do trong hành động
và tư tưởng của mình. Ông đã đứng lên lãnh đạo phong trào Nhân Văn Giai Phẩm, đã
tạo được một thời kỳ sôi nổi, trong vòng bốn tháng, trí thức và văn nghệ sĩ, dám
nói, dám viết, những điều mình nghĩ, dám chủ trương cải tiến xã hội Việt Nam
thành một nước dân chủ theo đà tiến của thế giới bên ngoài.
Đọc tiếp...
11/2009 Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần VIII: Thụy An
Là phụ nữ duy nhất, không viết bài cho Nhân Văn Giai Phẩm, nhưng tên bà bị nêu
lên hàng đầu trong "hàng ngũ phản động", bị quy kết là "gián điệp quốc tế", lãnh
án 15 năm tù cùng với Nguyễn Hữu Đang. Tại sao lại có sự căm thù ghê gớm đối với
nhà thơ, nhà văn, nhà báo phụ nữ tiên phong của Việt Nam ? Người đầu tiên thực
hiện nữ quyền bằng ngòi bút và hành động. Người chủ trương giải phóng phụ nữ
không bằng lý thuyết mà bằng việc làm. Người xác định vị trí phụ nữ như một công
dân tự do, thấm nhuần tinh thần dân chủ.
Đọc tiếp...
10/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần VII: Biện pháp thanh trừng
"Sớm mai toà xử Thụy An gián điệp và Nguyễn Hữu
Đang phá hoại, cả hai: hiện hành. Tôi không có giấy gọi cho dự. Người có một cái
gì văng vắng. Tôi đã có đứng với nhóm Đang cầm đầu. Tôi đã ly khai với "lý tưởng"
đó. Cả khi đứng ở đó, cả khi ly khai, cả bây giờ, tôi vẫn cứ rớm máu. Chao ơi!
Con đường để đi đến chỗ "Đúng" mới nhiều máu làm sao?" (Trần Dần)
Đọc tiếp...
15/9/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần VI-2: Trí thức và dân chủ tại Việt Nam trong thế kỷ XX, một truyền thống
đấu tranh từ Phan Châu Trinh, Hoàng Đạo đến Nhân Văn Giai Phẩm.
"Khi đưa ra khẩu hiệu "thà chết 10 người oan còn hơn để sót một địch" thì khẩu
hiệu này không những quá tả một cách vô lý mà phản lại cách mạng là đằng khác
nữa (...) Khẩu hiệu của pháp lý thì khác hẳn : "Thà 10 địch sót còn hơn một người
bị kết án oan" (Nguyễn Mạnh Tường).
Đọc tiếp...
15/9/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần VI-1: Trí
thức và dân chủ tại Việt Nam trong thế kỷ XX, một truyền thống đấu tranh từ Phan
Châu Trinh, Hoàng Đạo đến Nhân Văn Giai Phẩm
Bài Phê bình lãnh đạo văn nghệ của Phan Khôi là văn bản "hỏi tội triều đình"
trực tiếp và gay gắt nhất, mà cho đến nay chưa một trí thức nào dám làm. Văn bản
này sẽ mãi mãi trụ lại như một bài văn tiêu biểu cho sự can trường của một nhà
trí thức hiện đại trong thế kỷ XX, trước sự độc tài của một thể chế, không khác
gì các sớ dâng vua trảm tấu bọn gian thần thời phong kiến
Đọc tiếp...
1/9/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần V: Nội bộ báo Nhân Văn
Nhân Văn, với những bài viết của Nguyễn Hữu Đang, Lê Đạt... mở mặt trận
đấu tranh chính trị. Giai Phẩm với những bài của Trương Tửu, Trần Đức Thảo... mở
mặt trận tư tưởng. Phan Khôi như một vị thủ lĩnh tinh thần của hai tờ báo. Toàn
bộ Nhân Văn Giai Phẩm là một kết hợp chặt chẽ giữa văn nghệ sĩ và trí thức trong
cuộc đấu tranh cho tự do sáng tác và tự do dân chủ. Hai hình thái đấu tranh này
đi đôi với nhau, không thể tách rời, như lời Trần Đức Thảo: "Văn nghệ và chính
trị không thể tách được, không có tự do dân chủ, làm sao có tự do sáng tác ?"
Đọc tiếp...
1/8/2009 Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần IV: Nguyên nhân đưa đến cuộc cách mạng mùa thu của tư tưởng
Chủ tịch Hồ Chí Minh có trách nhiệm như thế nào về vụ Nhân Văn Giai Phẩm
? Nguyễn Hữu Đang trả lời : "Cụ Hồ lúc nào cũng là người có đầy đủ quyền hành,
lúc nào cụ cũng sáng suốt, linh lợi, lúc nào cụ cũng có uy tín với dân và cũng
có quyền đối với các đồng chí trong đảng, đối với những người lãnh đạo khác. Cho
nên uy tín của cụ Hồ, quyền hành của cụ Hồ bao giờ cũng rất vững, cụ Hồ biết hết
cả, và việc đó cụ Hồ cũng đồng tình làm".
Đọc tiếp...
7/7/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần III: Giai phẩm mùa xuân
Trong Giai phẩm mùa xuân bài thơ quyết liệt nhất, hỏi tội bọn
nịnh thần, là của Văn Cao. Nhưng không ai dám đánh Văn Cao, tác giả quốc ca. Tất
cả mũi dùi đổ vào Trần Dần, Lê Đạt, hai nhà thơ trẻ chưa nổi tiếng. Chính vì vụ
đánh Trần Dần, Lê Đạt mà Phan Khôi trở lại vai "ngự sử văn đàn" với bài Phê
bình lãnh đạo văn nghệ và các nhà trí thức khác tích cực tham gia phong
trào.
Đọc tiếp...
12/6/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm.
Phần II: Nguyên nhân phát xuất
Mặc dù bắt nguồn từ quân đội, nhưng không tìm thấy văn bản nào của ba tướng lãnh
Lê Quang Đạo, Trần Độ và Lê Liêm trong tổng cục chính trị lên án phong trào.
Trong vụ thanh trừng Nhân Văn Giai Phẩm, quân đội đứng ngoài. Quân đội sạch tay
hơn dân sự. Nhân Văn Giai Phẩm mở đầu cho tinh thần đấu tranh cho tự do tư tưởng,
cho công cuộc đổi mới văn học, tinh thần này không chấm dứt khi phong trào bị
dập tắt, chỉ ngủ yên trong ba mươi năm rồi lại bùng lên những năm 1987- 88, với
vai trò chủ đạo của Trần Độ.
Đọc tiếp...
12/5/2009
Tìm hiểu phong trào
Nhân Văn Giai Phẩm (phần I)
Càng đi sâu vào vấn đề, càng
thấy rõ, những gì chúng ta góp nhặt được về những con người như Nguyễn Hữu Đang,
Lê Đạt, Trần Dần, Văn Cao, Phan Khôi, Thụy An, Trương Tửu... qua những văn bản
do chính họ viết ra, hoặc vài ba dòng hồi ký của người này người kia, cũng chỉ
là phần rất nhỏ của sự thật. Không kể những loại nhật ký, hồi ký đã bị cắt xén
hoặc được sửa lại cho đúng đường lối, hoặc những di cảo trá hình, viết để tự
biện hộ, để đổi lấy bản thông hành đi vào vĩnh cửu.
Đọc tiếp...
13/4/2009
Huyền thoại TTKH và Hai
sắc hoa ty gôn
Hai sắc hoa ty gôn, huyền thoại lãng
mạn gắn bó với Thâm Tâm, một trong những nhà thơ tài hoa mệnh yểu thời tiền
chiến. TTKh hay Thâm Tâm là người đầu tiên sử dụng hai chữ "người ấy"
và đem hình ảnh "hoa ty gôn" vào trong thơ, như một hình tượng nghệ thuật mơ hồ
và phiếm định về người tình và cuộc tình tan vỡ.
Đọc tiếp...
28/3/2009
Kết thúc chương
trình sau 19 năm hiện diện: Vũ Trọng Phụng và kiệt tác Số đỏ
Em chã
em chã đồng nghiã và củng cố tình trạng lai căng trong toàn bộ
tác phẩm Số đỏ: học đòi bắt chước không đúng kiểu, cái gì cũng sái đi một
chút. Vũ Trọng Phụng đã vẽ nên một xã hội lai căng em chã em chã! trong
tiểu thuyết Số đỏ, từ nguồn cội chữ nghiã.
Đọc tiếp...
21/3/2009
Mặt khuất của con người:
cái dâm và cái ác trong tác phẩm của Vũ Trọng Phụng
Hiện thực mà Vũ
Trọng Phụng mô tả đi xa hơn bất cứ nhà văn nào từ trước đến giờ. Ông không cho
ta một ảo tưởng nào nữa về con người, nghiã là ông đã đi sâu vào lòng giếng
không đáy của sự bất nhân, đã đi tới non cùng thủy tận của lòng người.
Đọc
tiếp...
Vũ Trọng Phụng và sự tha hoá của
con người trong môi trường bạc tiền, tham nhũng
Giông tố là
thảm kịch về sự thấp hèn bất tín của con người trên mọi lãnh vực: không ai có
thể tin được ai, không ai có thể nhờ cậy được ai. Từ trong ra ngoài, từ anh em
đến cha mẹ, từ vợ đến chồng, cha đến con, tất cả đều sống trong lừa dối, bất mục,
một vòng loạn luân khép kín : tội ác và lừa bịp gieo rắc khắp nơi, không thể
biết hậu quả chỗ nào mà tránh.
Đọc tiếp...
Nguyễn Bính
(1919-1966)
Thơ Nguyễn Bính kết hợp hai thể loại của hai
dòng thi ca cổ điển : thể ngâm của Cung oán và Chinh phụ và
thể thoại của các truyện nôm : Hoa tiên, Kiều... Nói khác đi thơ
Nguyễn Bính là tự truyện kết hợp với tiểu thuyết. Nếu Cung oán và
Chinh phụ là những khúc ngâm của người đàn bà thế kỷ XVIII, thì Lỡ
bước sang ngang là khúc ngâm của người đàn bà đầu thế kỷ XX.
Đọc tiếp...
Nhạc và họa trong
thơ Bích Khê
Bí quyết huyền ảo trong thơ Bích Khê nằm trong ánh sáng. Thơ dựa
vào ánh sáng để thành, y hệt như trong hội hoạ ấn tượng. Nhà thơ chưa đả động
đến người đẹp, nàng đã xuất hiện : một sự xuất hiện liêu trai, mờ ảo qua ánh
sáng của vật chất chung quanh. Đó là lối tạo chân dung bằng ánh sáng trong thơ
Bích Khê.
Đọc tiếp...
Thi pháp Bích Khê
Bích Khê xuất hiện
sau Hàn Mặc Tử vài năm, chịu ảnh hưởng ít nhiều của Hàn Mạc Tử, nhưng Bích Khê
cũng đã tạo ra một thi pháp mới, khác hẳn những người cùng thời.
Đọc tiếp...
Võ Phiến
Là một trong những
nhà văn hàng đầu của miền Nam, Võ Phiến có chỗ đứng và lối sống biệt lập, không
theo thời thượng.
Đọc
tiếp ...
Thơ Hàn Mặc Tử
: Mật đắng, Máu cuồng và Hồn điên
Thơ tình của Hàn là những lời tình đau thương
nhất trong thi ca Việt nam, bởi nó gói trọn cả không gian, cả thiên nhiên
vạn vật trong đau khổ, gói cả cõi thơ, cả linh hồn vào một vùng không gian
xuất huyết, chết theo với bóng tà ác lặn.
Đọc tiếp...
Hàn Mặc Tử
trong Hương thơm, nguồn thơ hạnh phúc
Ở những giây phút khắc nghiệt nhất, hoang loạn nhất, vẫn có hai Hàn và
có hai thơ : một Hàn của mộng đẹp khi cơn đau lắng xuống và một Hàn của mộng
dữ khi cơn đau dấy lên cực điểm. Một Hàn thổ huyết trong vũng máu và một Hàn
trở lại bình an sau mỗi phong ba sóng bão. Hiền mộng và ác mộng, trong sáng
đắm say và đau thương kinh hoàng gắn bó với nhau như hai mặt của một cuộc đời.
Đọc tiếp...
Tưởng tượng,
hư ảo và vũ trụ luận mới trong thơ Hàn Mặc Tử
Hàn Mặc Tử ngay
từ buổi đầu đã tạo một không gian âm nhạc và chuyển động mà vạn vật giao hoà,
tạo ra một vũ trụ luận mới trong thơ. Hàn Mặc Tử đã đem tưởng tượng
vào thơ, mở ra một cõi hư ảo chưa từng có trong thơ Việt nam. Là nhà
thơ đầu tiên đã hiện đại hóa thơ Việt nam, vị trí của Hàn Mặc Tử trong thơ
Việt tương đương với vị trí của Baudelaire trong thơ Pháp.
Đọc tiếp...
Ảnh hưởng thơ Pháp
trong Thơ Mới và thơ Bích Khê, Hàn Mặc Tử
Hàn Mặc Tử và Bích Khê đã sống khổ đau như Poe và Baudelaire, đã trải qua những
kinh hoàng của bệnh tật. Tưởng tượng, mộng mơ, âm nhạc, vũ trụ, huyền
ảo, kinh hoàng, bệnh hoạn, là những yếu tố chính trong thơ Hàn Mặc Tử và
Bích Khê. Thơ họ đứng riêng một cõi, khác hẳn thơ những người trong phong trào
Thơ Mới.
Đọc tiếp...
Hàn Mặc Tử, thi sĩ
của đau thương và bất hạnh
Trong 28 năm sống, 9 năm làm thơ, để lại di sản thi ca lạ lùng và tuyệt vời nhất
cho thơ Việt Nam trong thế kỷ XX. Hàn Mặc Tử chịu số phận đau thương của bệnh
tật và sự lãnh đạm, không hiểu của những người cùng thời. Thơ ông bị chôn vùi
trong nửa thế kỷ.
Đọc tiếp...
Nói chuyện với họa
sĩ Trần Duy
Ở tuổi 88, họa sĩ Trần Duy nhìn lại đời
mình, và chúng tôi thành thực cảm ơn ông đã có nhã ý dành cho thính giả RFI và độc
giả Người Việt được nghe và đọc những phát biểu đầu tiên của ông sau nửa thế kỷ
im lặng. Những lời tuyên bố của ông sẽ soi sáng thêm một số vấn đề nữa về báo
Nhân Văn, và như thế chúng ta tạm coi là đã có một hồ sơ tương đối đầy đủ về
hành trình Nhân Văn Giai Phẩm qua tiếng nói của những người trong cuộc.
Đọc tiếp ....
Ngọn cỏ gió đùa
của Hồ Biểu Chánh
Gaston Bachelard
Hồ Biểu Chánh và
Hector Malot
Ai làm được
của Hồ Biểu Chánh, tiểu thuyết hiện thực đầu tiên của Việt Nam
Hồ Biểu Chánh (1885-1958)
nhà văn tiên phong xây dựng nền tiểu thuyết hiện đại Việt Nam
Nguyễn Du và Nguyễn Công Trứ qua
cái nhìn duy vật biện chứng của Trương Tửu
Phương pháp phê
bình duy vật biện chứng của Trương Tửu
Con đường tư tưởng
của Trương Tửu và nhóm Hàn Thuyên
Thân thế và sự
nghiệp nhà phê bình Trương Tửu Nguyễn Bách Khoa
Mai Thảo
Thơ Mai Thảo
 Đọc
Mai Thảo
20-10-1991
Nói chuyện
với Mai Thảo
28-08-1994
Nói chuyện
với Mai Thảo
20-10-1997
Nói chuyện
với Mai Thảo
05-06-2008
Nói chuyện
với Trần Vũ
Nice với những họa sĩ...
3/2008 Họa sĩ Thái
Tuấn
3/2008 Cõi người
ta Lê Bá Đảng
1/2008
Văn Học Miền
Nam
Tìm các bài khác
Đã in
|
